Co zrobić po śmierci bliskiej osoby – krok po kroku
Pierwsze godziny po śmierci bliskiej osoby to czas, w którym trudno myśleć o procedurach. Ta lista prowadzi przez kolejne kroki – od stwierdzenia zgonu do dnia pogrzebu.
Krok 1: stwierdzenie zgonu i karta zgonu
- Zgon w domu: wezwij lekarza rodzinnego (w dzień) albo pogotowie (w nocy). Lekarz stwierdza zgon i wystawia kartę zgonu.
- Zgon w szpitalu: kartę zgonu wystawia lekarz oddziału. Ciało trafia do szpitalnej chłodni bezpłatnie na 72 godziny.
- Zgon w wypadku lub w niewyjaśnionych okolicznościach: wezwij policję. Ciałem zajmie się prokuratura – pogrzeb będzie możliwy po zwolnieniu ciała.
Krok 2: kontakt z zakładem pogrzebowym
Zakłady pogrzebowe działają całodobowo. Po telefonie odbiorą ciało z domu lub szpitala i przewiozą do własnej chłodni. Na tym etapie nie musisz podejmować żadnych decyzji dotyczących ceremonii – jest na to czas w kolejnych dniach.
Krok 3: akt zgonu w urzędzie stanu cywilnego
Kartę zgonu zanieś do USC właściwego dla miejsca zgonu w ciągu 3 dni. Urząd sporządza akt zgonu i wydaje bezpłatnie jeden odpis. Większość zakładów pogrzebowych załatwi to za Ciebie na podstawie pełnomocnictwa.
Krok 4: organizacja pogrzebu
Z zakładem ustalasz formę pochówku (tradycyjny lub kremacja), termin, cmentarz i oprawę ceremonii. Przy pogrzebie wyznaniowym zakład lub rodzina kontaktuje się z parafią.
Krok 5: zasiłek pogrzebowy
Od 1 stycznia 2026 roku zasiłek wynosi 7 000 zł. Wniosek do ZUS może złożyć zakład pogrzebowy w ramach rozliczenia bezgotówkowego – wtedy rodzina dopłaca tylko różnicę.
Do załatwienia w jednym miejscu: karta zgonu → akt zgonu (USC) → wniosek o zasiłek (ZUS). Wszystkie trzy kroki zakład pogrzebowy może wykonać w imieniu rodziny.
Najczęstsze pytania
Kogo wezwać, gdy ktoś umiera w domu w nocy?
Pogotowie ratunkowe pod numerem 999 lub 112. Lekarz stwierdza zgon i wystawia kartę zgonu. Dopiero po tym dzwoni się do zakładu pogrzebowego, który odbiera ciało o dowolnej porze.
Ile czasu jest na zgłoszenie zgonu w urzędzie stanu cywilnego?
Trzy dni od wystawienia karty zgonu. Urząd sporządza akt zgonu i wydaje bezpłatnie jeden odpis skrócony. Formalność tę może wykonać zakład pogrzebowy na podstawie pełnomocnictwa.
Ile odpisów aktu zgonu zamówić?
Cztery do sześciu. Odpisu wymagają: ZUS przy wniosku o zasiłek, bank, ubezpieczyciel, pracodawca oraz notariusz przy sprawie spadkowej. Każdy dodatkowy odpis jest płatny, ale tańszy niż kolejna wizyta w urzędzie.
Czy trzeba zapłacić za pogrzeb z góry?
Nie, jeżeli zakład prowadzi rozliczenie bezgotówkowe z ZUS. Zakład odbiera zasiłek w wysokości 7 000 zł bezpośrednio, a rodzina dopłaca wyłącznie różnicę ponad tę kwotę.
Co zrobić, gdy zgon nastąpił za granicą?
Zgon zgłasza się w polskim konsulacie, który pomaga skompletować dokumenty. Sprowadzenie ciała wymaga zezwolenia właściwego starosty lub prezydenta miasta. Procedurę opisujemy osobno w tekście o transporcie zmarłego z zagranicy.